Sau khi giặc Hoàng Sào chiếm được Đồng Quan, triều đình nhà Đường đã mất đi địa thế phòng thủ quan trọng. Ngày mùng 5 tháng 12 năm 880, Đường Hy Tông dẫn theo Điền Lệnh Tư, cùng 500 Thần Sách quân, bốn vị tông thất họ Lý và vài phi tần, đoàn người vội vã bỏ kinh thành mà chạy vào đất Thục. Văn võ bá quan vẫn không biết hoàng đế đã đi đâu.
Đến khi biết Đường Hy Tông đã chạy khỏi kinh thành, thì toàn bộ triều đình bắt đầu hoảng loạn. Binh lính tiến hành cướp bóc dân chúng tại Trường An, còn xông vào chiếm cả quốc khố, kinh thành Trường An rơi vào một trận đại kiếp. Đại quân của Hoàng Sào không gặp bất kỳ sự kháng cự nào, cứ thẳng tiến và chiếm được Trường An.
Lúc ấy, Hoàng Sào mặc áo vàng, ngồi kiệu dát vàng, được thủ hạ khiêng tiến vào Trường An. Quân lính dưới trướng cũng đều mặc gấm vóc, phía sau xõa tóc, trên trán buộc dải khăn đỏ. Khi ấy, xe vận lương, giáp trụ, cờ xí nối nhau kéo dài hàng nghìn dặm, đại quân rầm rộ tiến vào kinh thành. Dân chúng tụ tập hai bên đường đứng xem, cảnh tượng vô cùng náo nhiệt.
Bộ tướng Thượng Nhượng của Hoàng Sào đã nhanh chóng đứng ra trấn an dân chúng, nói rằng Hoàng vương khởi binh vốn là vì dân vì nước, quyết không cướp bóc, xin mọi người cứ yên tâm. Trong 2 ngày đầu, quân Hoàng Sào đã tỏ ra khá ôn hòa, thậm chí khi thấy người nghèo thì còn phát tiền bố thí. Mà thực ra số tiền ấy cũng là do bọn chúng đánh cướp mà có.
Nhưng chỉ qua 2 ngày, bản tính thảo khấu đã bộc phát. Chúng bắt đầu cướp bóc trên quy mô lớn, giết chóc lan khắp thành Trường An, xác người ngổn ngang đầy đường đầy ngõ. Đặc biệt là quan lại triều đình, một khi bị phát hiện thì không ai có thể thoát khỏi cái chết.
Ngày 11 tháng 12, Hoàng Sào ra lệnh tàn sát toàn bộ tông thất họ Lý, ngay cả đứa trẻ sơ sinh cũng không tha. Đến ngày 13 tháng 12, Hoàng Sào xưng đế, đặt quốc hiệu là Đại Tề, đổi niên hiệu là Kim Thống, phong Thượng Nhượng làm Thái úy, kiêm chức Trung thư lệnh. Sau đó, Hoàng Sào sai bộ tướng là Chu Ôn đóng giữ Đông Vị Kiều, để đề phòng quân Đường phản công.
Lúc ấy, trong kinh thành có người đề thơ trước cổng Thượng thư tỉnh, châm biếm bọn quan lại của Hoàng Sào. Thượng Nhượng biết tin thì vô cùng phẫn nộ, ông ta cho đám thuộc hạ moi mắt lính canh cổng cùng toàn bộ quan viên Thượng thư tỉnh, rồi treo ngược đầu xuống đất, chân chổng lên trời. Sau đó lại lùng bắt những người biết làm thơ trong thành, tìm được hơn 3000 người, tất cả đều bị giết sạch. Những dân chúng biết chữ cũng bị bắt đi làm các việc hèn mọn.
Từ đó chúng ta có thể thấy, quân Hoàng Sào chẳng phải quân khởi nghĩa gì cả, mà chỉ là bọn phản tặc thảo khấu tàn ác. Chúng thực sự đã trở thành lực lượng phá hoại nghiêm trọng đối với văn hóa Trung Hoa.
Khi ấy, Phụng Tường Tiết độ sứ Trịnh Điền quyết không đầu hàng giặc Hoàng Sào, ông bèn bán hết gia sản để chiêu mộ tàn quân của Thần Sách Quân đang lưu tán quanh vùng (họ vốn từng là cấm quân của hoàng đế), cuối cùng chiêu mộ được mấy vạn người. Đúng lúc đó, Đường Hy Tông ban chiếu lệnh cho các nơi xuất binh, chiếm lại kinh thành.
Thế là Trịnh Điền hội quân với phiên trấn Sóc Phương (nay là Linh Vũ, Ninh Hạ) do Đường Hoằng Phu chỉ huy, cùng với phiên trấn Kinh Nguyên (nay là Kinh Xuyên, Cam Túc) do Trình Tông Sở chỉ huy, đại quân tụ hội, chuẩn bị tiến đánh Hoàng Sào. Hoàng Sào biết tin thì phái Thượng Nhượng dẫn 5 vạn quân tiến đánh Phụng Tường, nhưng Thượng Nhượng thua trận, tổn thất hơn 2 vạn binh mã.
Ngày 16 tháng 3 năm 881, Trịnh Điền cùng với sáu trấn Tiết độ sứ hội binh, đại quân tiến thẳng đến ngoài thành Trường An. Đến ngày mồng 5 tháng 4, Hoàng Sào bỏ thành Trường An, dẫn quân rút về phía đông. Dân chúng nghe tin quan quân triều đình thắng trận, họ đều vui mừng tiến ra nghênh đón.
Nhưng thật không ngờ, quan quân triều đình cũng chẳng khác gì giặc cướp, vừa vào Trường An thì liền lập tức cướp bóc tài vật, lùng bắt phụ nữ, khiến trật tự đại loạn. Liên quân tiến vào Trường An vốn là tập hợp lỏng lẻo của nhiều phiên trấn, không có một thống soái tuyệt đối. Mỗi trấn đều giữ binh lực riêng, chỉ là trên danh nghĩa nghe lệnh triều đình. Vì vậy khi vào thành, binh sĩ tranh nhau cướp bóc, Trịnh Điền dù có ý muốn giữ kỷ luật, cũng không đủ thực lực để khống chế toàn cục.
Hoàng Sào nghe tin quân Đường kỷ luật bại hoại, lại không có viện binh tiếp ứng, thế là bất ngờ dẫn quân quay trở lại, từ bốn cửa thành ồ ạt đánh vào. Quân triều đình thua trận, nhiều binh sĩ vì cướp được quá nhiều của cải, chạy không kịp mà bị giết. Gần như toàn bộ quân Đường trong thành đều bị tiêu diệt.
Hoàng Sào căm giận việc dân chúng Trường An từng nghênh đón quan quân, thế là hắn ra lệnh đồ sát. Khi ấy, người chết hàng loạt, máu trong thành chảy thành dòng như suối, Hoàng Sào còn gọi đó là “tẩy thành”.
Trong nhiều tài liệu lịch sử, cuộc tạo phản của Hoàng Sào thường được gọi là cuộc “khởi nghĩa”, nhưng trên thực tế, Hoàng Sào lại là một kẻ sát nhân cuồng loạn.
Do sự tàn sát quá nặng nề của Hoàng Sào, người dân Trường An kinh hãi. Một số người thoát chết, họ dắt díu nhau lũ lượt trốn vào núi sâu, từ đó việc trồng trọt hoàn toàn bị đình chỉ. Không ai gieo trồng, lương thực cạn kiệt, giá gạo tăng vọt, một đấu gạo được bán với giá 30 mân tiền, ước tính tương đương bằng 30 lạng bạc. Hoàng Sào chiếm Trường An suốt ba năm, quân lính cần ăn uống, mà lương thực lại không có, cuối cùng chỉ còn cách ăn thịt người.
Trong Tân Đường thư chép rằng: “Quan Đông nhiều năm không canh tác, người đói dựa tường chờ chết, giặc còn bắt người làm lương thực, mỗi ngày giết mấy nghìn. Lại lập các trại giã gạo, dựng hàng trăm cối đá lớn, bắt người sống bỏ vào cối mà giã nát, trộn cả xương mà ăn, độc ác đến mức như vậy”. Chỉ 3 năm, Hoàng Sào chiếm được Trường An, thì đã biến nơi đây thành một địa ngục nhân gian.
